تکنولوژی

دانشمندان از خطرات بی‌سابقه باک‌تری‌های آینه‌ای هشدار می‌دهند: غولی که نباید از بطری بیرون بیاید

به گزارش طلوع شرق، گروه‌ی از دانشمندان برجسته در مقاله‌ای منتشرشده در نشریه علمی ساینس نسبت به تحقیقات در حوزه ساخت باک‌تری‌های آینه‌ای هشدار داده‌اند و این خطرات را بی‌سابقه و نادیده‌گرفته‌شده توصیف کرده‌اند.

باک‌تری‌های آینه‌ای چیستند؟

باک‌تری‌های آینه‌ای موجوداتی زنده در زیست‌شناسی مصنوعی هستند که در ساختار مولکولی‌شان، شکل مواد طبیعی به‌طور معکوس قرار دارد. در این موجودات، مولکول‌های حیاتی همانند دی‌ان‌ای و پروتئین‌ها در جهت‌گیری فضایی خود به شکل آینه‌ای هستند. برای مثال، مولکول‌های دی‌ان‌ای به‌طبیعت همانند دست چپ و راست هستند که به‌طور دقیق معکوس یکدیگرند، اما در این موجودات مصنوعی این ساختار‌ها به‌طور کامل وارونه خواهد شد.

تهدید برای سیستم ایمنی

دانشمندان توضیح می‌دهند که در نتیجه این وارونگی، سیستم‌های زیستی معمول مانند سیستم ایمی نمی‌توانند این باک‌تری‌ها را شناسایی کنند یا با آن‌ها مقابله کنند. سیستم ایمنی برای شناسایی باک‌تری‌های مهاجم به شکل مولکولی خاصی وابسته است و اگر این اشکال به حالت آینه‌ای تبدیل شوند، سیستم‌های دفاعی ایمنی امکان‌پذیر ناکامی خواهند خورد.

نظرات متخصصان

جاناتان جونز، یکی از نویسندگان گزارش و دانشمند آزمایشگاه سینزبری در بریتانیا، گفت این غولی است که نباید از بطری بیرون بیاید. گمان وقوع خطر کم است، اما عواقب آن می‌تواند واقعا فاجعه‌بار باشد. او افزود که حتی اگر در ابتدا رشد خوبی نداشته باشند، جهش‌ها در عمل خواهد شد و چیزی ظاهر خواهد شد که رشد بهتری دارد.

دانشمندان، شامل متخصصان ایمنی‌شناسی، صدمه‌شناسی گیاه‌ی، بوم‌شناسی، زیست‌شناسی تکاملی، امنیت زیستی و علوم سیاره‌ای، ابتدا نسبت به تهدیدات این باک‌تری‌ها تردید داشتند، اما اکنون عمیقا دلواپس هستند. آن‌ها می‌گویند تا وقتی که شواهد قانع‌کننده‌ای مبنی بر بی‌خطر بودن این موجودات ارایه نشده است، تحقیقاتی که مقصد آن تشکیل باک‌تری‌های آینه‌ای می‌باشد نباید مجاز اظهار شوند و فراهم‌کنندگان مالی نیز باید حمایت از این تحقیقات را متوقف کنند.

موانع فنی و دیدگاه مخالف

تام الیس، استاد مهندسی ژنوم مصنوعی در امپریال کالج لندن، این بحث‌ها را تا این مدت علم تخیلی خواند و نه حقیقت علمی. او گفت این نگرانی‌ها در کل درست هستند، اما زیاد فرضی هستند چون تحقیقات در مراحل اولیه قرار دارد. الیس با اشاره به اینکه محققان بیش‌تر از یک دهه تلاش کرده‌اند تا حیات مصنوعی را با مولکول‌های غیر‌آینه‌ای بسازند، اما تا این مدت فاصله زیادی با ساخت سلول‌های خودپای‌دار دارند، افزود سختی این کار همانند تلاش برای فرود بر مریخ است و سپس سخن بگویید در مورد سفر به ستاره‌ها و کهکشان‌های دیگر.

نتیجه‌گیری گزارش

این گزارش بر پایه یک مطالعه فنی ۳۰۰ صفحه‌ای نوشته شده است که امکان‌پذیری و خطرات باک‌تری‌های آینه‌ای را بازدید می‌کند. در گزارش آمده است ما نمی‌توانیم سناریویی را رد کنیم که در آن یک باک‌تری آینه‌ای به‌گونه‌ای مهاجم در اکوسیستم‌های گوناگون ظاهر شده و عفونت‌های مرگباری را در انسان‌ها، حیوانات و گیا‌هان تشکیل دهد.