اقتصاد

تحلیل جایگاه اقتصاد ایران در قاره آسیا؛ شکاف عمیق با قدرتهای منطقه

تحلیل جایگاه اقتصاد ایران در قاره آسیا؛ شکاف عمیق با قدرتهای منطقه, بر اساس آخرین دادههای صندوق بینالمللی پول، چین در سال ۲۰۲۴ با تولید ناخالص داخلی حدود ۱۸.۳ تریلیون دلاری همچنان به عنوان بزرگترین اقتصاد قاره آسیا در صدر جدول قرار دارد. ژاپن و هند به ترتیب با ۴.۱ و ۳.۹ تریلیون دلار در ردههای دوم و سوم جای گرفتهاند.

این آمارها نشان میدهد که اقتصاد هند با سرعت قابلتوجهی در حال تقارب به اقتصاد ژاپن است و پیشبینیهای تحلیلگران درباره تبدیل شدن این کشور به یکی از قطبهای اصلی اقتصاد جهانی در آینده، بیاساس نیست. سه قدرت اقتصادی چین، ژاپن و هند به طور مشترک ۶۶ درصد از کل اقتصاد آسیا را در اختیار دارند که نشاندهنده تمرکز شدید ثروت در قاره است.

ده اقتصاد برتر آسیا در یک نگاه پس از سه قدرت برتر، کره جنوبی و اندونزی با اقتصادهای ۱.۹ و ۱.۴ تریلیون دلاری در رتبههای چهارم و پنجم قرار گرفتهاند.

عربستان سعودی با ۱.۱ تریلیون دلار، تایوان، امارات متحده عربی و سنگاپور نیز در ردههای بعدی این جدول قرار دارند. این ده کشور به طور کلی ۸۵ درصد از اقتصاد کل آسیا را تشکیل میدهند. جایگاه ایران و همسایگان در اقتصاد قاره سایر کشورهای آسیا تنها ۱۵ درصد باقیمانده اقتصاد قاره را در اختیار دارند.

ایران با اقتصاد ۴۳۴ میلیارد دلاری در زمره کشورهای کمبهرهمند قرار گرفته و سهمی اندک بیش از یک درصد از اقتصاد کل آسیا را به خود اختصاص داده است.

رشد چشمگیر ترکیه و هزینه تحریمها برای ایران نکته قابل توجه، رشد شتابان اقتصاد ترکیه در سالهای اخیر است به طوری که در سال ۲۰۲۴، اقتصاد این کشور به یک سوم اقتصاد هند و ژاپن رسیده است. برآوردها حاکی از آن است که ایران سالانه در اثر تحریمها صدمهای معادل ۱۲۰ میلیارد دلاری متحمل میشود. این بدان معناست که با نرخ فعلی، در هر ۱۱ سال ایران خسارتی مالی معادل کل اقتصاد ترکیه را تجربه میکند.

چالشهای ساختاری مانع از رشد ایران علاوه بر تحریمها، عوامل داخلی مانند ساختارهای معیوب اقتصادی، عدم ثبات در قوانین و مقررات، مدیریت نادرست زیرساختها، یارانهدهیهای غیراصولی، رشد نهادهای قارچگونه و بودجهخوار، فقدان سرمایهگذاری خارجی، سوءمدیریت و فساد گسترده اقتصادی، مانع از تحقق پتانسیل ایران شدهاند.