آیا هیپنوتیزم میتواند راهکاری موثر برای کاهش وزن باشد
آیا هیپنوتیزم میتواند راهکاری موثر برای کاهش وزن باشد؟ بررسی علمی و تجربیات کاربران, با افزایش شیوع چاقی در سطح جهان و دشواریهایی که بسیاری از افراد در دستیابی به وزن ایدهآل با روشهای سنتی تجربه میکنند، تمایل به استفاده از راهکارهای غیرمعمول و مبتنی بر روانشناسی روز به روز گسترش یافته است.
یکی از این روشها که در سالهای اخیر توجه زیادی را به خود جلب کرده، هیپنوتیزم درمانی است که بر پایه برنامهریزی مجدد ذهن ناخودآگاه برای تغییر سبک زندگی و عادات غذایی متمرکز است. هیپنوتیزم چیست و چگونه بر ذهن تأثیر میگذارد؟ هیپنوتیزم یک فرآیند درمانی است که در آن فرد وارد حالت عمیقی از آرامش روانی میشود و از محیط پیرامون خود جدا شده، بر روی تجارب درونی، احساسات و تخیل تمرکز میکند.
برای شکستن عادات ناسالم مانند سیگار کشیدن یا پرخوری معرفی میکند که با چالشبرانگیختن الگوی رفتاری در حالت اسایش عمیق عمل میکند.
تجربیات متخصصان و نتایج بالینی رینا گرینبرگ، هیپنوتراپیست معروف، این روش را کلید غلبه بر اعتیاد خود به قند و شیرینی توصیف میکند.
جسیکا بوستون، متخصص دیگر در این حوزه، توضیح میدهد که نقش درمانگر کمک به فرد برای بازبرنامهریزی الگوهای فکری در ارتباط با غذا و تثبیت عادات جدید سودمند برای کاهش وزن است. سوزان هپبورن، متخصص کاهش وزن، به جای تجویز رژیم سختگیرانه، بر تغییر نگرش، افزایش اعتماد به نفس و تکنیکهای تجسم تمرکز دارد.
او ادعا میکند که با حذف فایلهای ذهنی منفی و جایگزینی آنها با الگوهای سالم، مراجعان میتوانند در جلسات اولیه ۶ تا ۸ کیلوگرم وزن کم کنند و این روند ادامه یابد. شواهد علمی بر موثر بودن هیپنوتیزم مطالعهای منتشر شده در مجله طب جانشین و مکمل در سال ۲۰۲۲ نشان داد که هیپنوتیزم نه تنها باعث کاهش وزن میشود، بلکه سطح هورمون لپتین (کنترلکننده اشتها) را در افراد چاق به طور معناداری تغییر میدهد.
۶ کیلوگرم کاهش وزن داشت. حتی افرادی که تکنیک را یاد گرفته بودند اما به طور منظم تمرین نمیکردند، نیز ۶.۵ کیلوگرم وزن از دست دادند.
پایداری نتایج در درازمدت یکی از چالشهای اصلی برنامههای کاهش وزن، عدم پایداری نتایج است. با این حال، شواهدی وجود دارد که استراتژیهای مبتنی بر مغز مانند هیپنوتیزم، پایداری را آسانتر میکنند. یک مطالعه کلاسیک در سال ۱۹۸۵ در مجله روانشناسی بالینی روی ۱۰۹ نفر انجام شد.
هر دو گروه (با و بدون هیپنوتیزم) در پایان برنامه ۹ هفتهای وزن کم کردند، اما در پیگیریهای ۲ سال و ۸ ماهه، تنها گروه هیپنوتیزم روند کاهش وزن را حفظ کرده بود. هیپنوتیزم درمان تکمیلی، نه جادویی متخصصان تأکید میکنند که هیچ مدرک علمی تایید شدهای وجود ندارد که هیپنوتیزم را به عنوان یک درمان مستقل و کامل برای چاقی معرفی کند.
کتابخانه ملی پزشکی آمریکا در سال ۲۰۰۹ این روش را یکی از سه درمان مکمل مبتنی بر شواهد برای چاقی شناسایی کرد. بیشترین اثربخشی زمانی حاصل میشود که هیپنوتیزم در کنار رژیم غذایی متعادل، محدودیت کالری و فعالیت بدنی به کار رود. این روش میتواند به عنوان انگیزه قدرتمندی برای ورود به مسیر صحیح سبک زندگی سالم عمل کند. آیا هیپنوتیزم ایمن است؟
برخلاف افسانههای رایج، هیپنوتیزم به معنای از دست دادن کنترل یا انجام کارهای برخلاف میل فرد نیست؛ بلکه فرآیندی برای بازیابی کنترل درونی است. وقتی تحت نظارت متخصص مجرب انجام شود، در اکثر موارد ایمن تلقی میشود. با این حال، پاسخدهی به هیپنوتیزم در افراد متفاوت است؛ مطالعات نشان میدهد قابلیت تأثیرپذیری پس از چهل سالگی افزایش مییابد و زنان معمولاً پاسخ بهتری نشان میدهند. این روش برای همه مناسب نیست.
افرادی که سابقه روانپریشی، توهم، اختلالات شخصیت خاص یا اختلالات خوردن دارند، باید قبل از هر اقدامی با پزشک خود مشورت کنند. همچنین ابتلا به بیماریهای حاد مانند سرطان میتواند مانع انجام این درمان باشد. بنابراین، مشورت پیشین با پزشک معالج الزامی است.